Co pacjenci naprawdę myślą o AI w terapii? Nowe badanie daje do myślenia.
Kiedy budujemy Therapy Support™, często myślimy z perspektywy terapeuty. Bo to terapeuta jest w centrum naszego systemu - to on podejmuje decyzje kliniczne, to on buduje relację, to on odpowiada za proces.
Ale jest jeszcze druga strona tej relacji. Pacjent.
I właśnie ukazało się badanie, które systematycznie zbiera głosy pacjentów korzystających z narzędzi AI wspierających terapię poznawczo-behawioralną. Warto się nad nim pochylić - nie po to, żeby wyciągać pochopne wnioski, ale żeby lepiej rozumieć, z czym mierzą się osoby po drugiej stronie ekranu.
O jakim badaniu mówimy?
W grudniu 2025 roku w Journal of Mental Health opublikowano systematyczny przegląd badań jakościowych pt. „Patient perspectives on AI-powered cognitive behavioral therapy tools in managing anxiety and stress” (Shankar i wsp., 2025).
Autorzy przeszukali osiem baz danych i przeanalizowali dziewięć badań z dziewięciu różnych krajów, obejmujących ponad 600 uczestników. Ich celem było zrozumienie, jak pacjenci doświadczają narzędzi AI w kontekście radzenia sobie z lękiem i stresem.
To nie jest kolejne badanie skuteczności. To badanie o doświadczeniach - o tym, co ludzie czują, myślą i czego potrzebują, gdy korzystają z cyfrowych narzędzi terapeutycznych.
Sześć tematów, które wyłoniły się z analizy
Autorzy zidentyfikowali sześć głównych obszarów tematycznych:
1. Postrzegane korzyści i wartość terapeutyczna Pacjenci doceniają zwiększoną samoświadomość, którą dają im narzędzia AI. Cenią też dostępność 24/7 - możliwość sięgnięcia po wsparcie wtedy, gdy tego potrzebują, a nie tylko w godzinach pracy gabinetu.
2. Ograniczenia techniczne i wyzwania personalizacji Narzędzia AI wciąż mają trudności z dostosowaniem się do indywidualnych potrzeb. Pacjenci zauważają, że odpowiedzi bywają zbyt ogólne, a interakcje - sztywne.
3. Zaufanie, prywatność i akceptowalność To obszar, który szczególnie nas interesuje. Pacjenci chcą wiedzieć, co dzieje się z ich danymi. Chcą mieć kontrolę. Chcą rozumieć, jak system działa.
4. Preferencje dotyczące interfejsów konwersacyjnych i integracji z człowiekiem Tu pojawia się kluczowy wniosek: pacjenci konsekwentnie postrzegają narzędzia AI jako uzupełnienie ludzkiej terapii - nie jako jej zamiennik. Chcą, żeby AI wspierało proces, ale nie chcą, żeby zastępowało terapeutę.
5. Czynniki ułatwiające i utrudniające zaangażowanie Łatwość użycia, szybkość reakcji, poczucie bycia wysłuchanym - to zwiększa zaangażowanie. Techniczne problemy, brak responsywności, wrażenie „rozmowy ze ścianą” - to je zmniejsza.
6. Wpływy kulturowe i demograficzne Doświadczenia pacjentów różnią się w zależności od kontekstu kulturowego i demograficznego. To przypomnienie, że nie ma jednego uniwersalnego rozwiązania.
Co to oznacza dla nas - i dla Was?
Jako zespół Therapy Support™ czytamy to badanie z dużą uwagą. Nie dlatego, że dostarcza nam gotowych odpowiedzi - ale dlatego, że zadaje właściwe pytania.
Kilka refleksji, które się nasuwają:
Po pierwsze: przejrzystość ma znaczenie. Pacjenci chcą wiedzieć, jak działa system. Chcą rozumieć, skąd pochodzą sugestie. W naszym podejściu od początku stawiamy na filozofię „cytat-dowód” - każda propozycja AI ma wskazanie źródła w notatkach. To nie jest tylko techniczny wymóg. To budowanie zaufania.
Po drugie: AI jako wsparcie, nie zamiennik. Badanie potwierdza to, co powtarzamy od początku: prawdziwa relacja terapeutyczna jest niezastępowalna. AI może porządkować, przypominać, strukturyzować - ale nie może zastąpić obecności drugiego człowieka. I nie powinno próbować.
Po trzecie: personalizacja to wciąż wyzwanie. Pacjenci zauważają, gdy system jest zbyt ogólny. To dla nas przypomnienie, że każdy przypadek jest inny i że dobry system musi to uwzględniać - nie przez „sztuczną empatię”, ale przez rzetelne porządkowanie indywidualnego materiału klinicznego.
Zamiast podsumowania - pytanie
Nie wiemy jeszcze, jak te wnioski przełożą się na praktykę. Badanie ma swoje ograniczenia - autorzy sami wskazują na ograniczenie do publikacji anglojęzycznych i heterogeniczność analizowanych interwencji.
Ale jedno wydaje się pewne: głos pacjenta w dyskusji o AI w psychoterapii jest niezbędny. Nie możemy budować narzędzi „dla pacjentów” bez słuchania pacjentów.
I może właśnie to jest najważniejsza lekcja z tego badania: że technologia - nawet najlepsza - ma sens tylko wtedy, gdy służy ludziom. Obu stronom relacji terapeutycznej.
Źródło: Shankar R., Foo T.H., Devi F., Xu Q. (2025). Patient perspectives on AI-powered cognitive behavioral therapy tools in managing anxiety and stress: a systematic review of qualitative studies. Journal of Mental Health. Published online: 5 December 2025. DOI: 10.1080/09638237.2025.2595612